Клиникалық-диагностикалық зертхана

Зертхана туралы

Клиникалық-диагностикалық зертхана жоғары мамандандырылған диагностикалық қызметтердің кең спектрін көрсетеді.

Зертхана «Медициналық зертханалар. Сапа мен құзыреттілікке қойылатын талаптар» стандарты бойынша аккредиттелген, бұл зертханада жүргізілетін зерттеулердің кепілді сапасы мен нәтижелерінің дұрыстығын, зерттеу нәтижелерінің шетелде танылуын, МОА зертханасының ұлттық және халықаралық деңгейлерде құзыреттілігінің ресми мойындалуын, сондай-ақ тұрақты тексерулер арқылы құзыреттілік деңгейінің сақталуын растайды. МОА клиникалық-диагностикалық зертханасы «Ұлттық аккредиттеу орталығы» ЖШС сайтындағы аккредиттелген зертханалар тізілімінде тіркелген. Бүгінгі таңда клиникалық-диагностикалық зертхана жоғары технологиялар бөлімі болып табылады және әлемнің жетекші өндірушілерінің заманауи жабдықтарымен жабдықталған: BIO-RAD, BD Biosciences, Roche Diagnostics, Sebia (АҚШ, Германия, Нидерланд, Австрия).

Пациенттер алынған зерттеу нәтижелерінің дұрыстығы мен сенімділігіне толықтай сене алады. Зертханалық зерттеулер нәтижелерінің сапасы мен дұрыстығына кепілдік беретін факторлар:

• клиникалық-диагностикалық зертхананың халықаралық сапаны бағалау жүйелеріне (EQAS - АҚШ, RIQAS - Ұлыбритания, ФСВОК - Ресей Федерациясы) қатысуы;

• сапаны ішкі бақылау жүйесінің қамтамасыз етілуі;

• Abbott, Siemens, Bio-Rad, Tecan, Becton Dickinson & Co, Sysmex Corporation, bioMérieux компанияларының жоғары технологиялық заманауи жабдықтарында зерттеулер жүргізу;

• жоғары білікті мамандардың болуы;

• қан және басқа да биологиялық материалдарды алу үшін бір рет қолданылатын стерильді жүйелерді пайдалану;

• СТ РК 15189-2023 «Медициналық зертханалар. Сапа мен құзыреттілікке қойылатын талаптар» стандарты бойынша аккредиттеудің болуы;

• зертхана жүргізетін зерттеулердің кепілді сапасы мен нәтижелерінің дұрыстығы;

• зертханада алынған зерттеу нәтижелерінің шетелде танылуы;

• МОА зертханасының құзыреттілігін ұлттық және халықаралық деңгейлерде ресми мойындау;

• тұрақты тексерулер жүргізу арқылы зертхананың құзыреттілік деңгейін сақтау

МОА КДЗ «Ұлттық аккредиттеу орталығы» ЖШС сайтындағы аккредиттелген зертханалар тізілімінде тіркелген.

Зертхана қызметтері

Көрсетілетін қызметтердің тізімі шамамен 1000 атауды қамтиды. Өз жұмысымызда келесі әдістер қолданылады:

• ағындық цитометрия;

• иммуноферменттік талдау;

• гематологиялық зерттеулер;

• биохимиялық зерттеулер;

• гемостазды зерттеу;

• полимеразды тізбекті реакция (ПТР);

• иммундық флуоресценция;

• серологиялық зерттеулер;

• бактериологиялық зерттеулер;

• паразитологиялық зерттеулер;

• молекулалық-генетикалық зерттеулер

Зертханалық талдау нәтижелерінің дәлдігін қамтамасыз ету үшін қан тапсырар алдында бірнеше ережені сақтау қажет:

• Қанды зерттеуге таңертеңгі сағат 8:00-ден 10:00-ге дейін, аш қарынға, венадан тапсыру қажет. Яғни, пациент әдеттегі кешкі астан кейін қан алынғанға дейін тамақ ішпеуі тиіс.

• Шырын, шай және кофе ішуге болмайды.

• Су ішуге болады.

• Қан тапсырар алдындағы күні майы жоғары тағамдарды тұтынуға болмайды

Зерттеу қарсаңында:

• Майы жоғары тағамдарды тұтынуды болдырмау.

• Дене жүктемесі мен эмоционалдық күйзелісті болдырмау.

• Кез келген стресстік жағдайлардан аулақ болу.

• Алкогольді ішімдіктерді тұтынуды және темекі шегуді тоқтату.

• Дәрілік препараттарды қабылдауды болдырмау. Егер пациент стационарлық жағдайда ем қабылдап жүрсе, қан зерттеуге дәрілік препараттарды қабылдағанға дейін тапсырылуы қажет.

• Физиотерапиялық процедуралар, сондай-ақ рентгенологиялық, ультрадыбыстық және ректальды зерттеулер қан алынғаннан кейін жүргізілуі тиіс, себебі төмен немесе жоғары жиілікті сәулеленудің әсері қанның гематологиялық көрсеткіштерін өзгертуі мүмкін (лейкоциттер мен гемоглобин концентрациясының төмендеуі)

Биохимиялық талдау нәтижелерінің дәлдігін қамтамасыз ету үшін қан тапсырар алдында бірнеше қағиданы сақтау қажет:

• Зерттеуге қан 8-14 сағат ашығудан және алкогольді ішімдіктерді тұтынудан бас тартқаннан кейін, таңертеңгі уақытта (сағат 8:00-ден 11:00-ге дейін) алынады. Қан алу алдында кемінде 20-30 минут бойы дене және эмоционалдық белсенділік барынша аз болуы тиіс. Қан алу пациенттің отырған немесе жатқан қалпында жүргізіледі.

• Қан тапсырардан 2 сағат бұрын темекі шегуден бас тарту қажет.

• Материалды тәуліктің басқа уақытында шұғыл түрде алу қажет болған жағдайда, соңғы тамақтанудан кейін қанша уақыт өткенін міндетті түрде көрсету қажет.

• Зерттеу жүргізу үшін материалды емдік тағайындауларды орындағанға дейін (дәрі-дәрмектерді қабылдау, инъекциялар, физиотерапиялық емдеу әдістері: УВЧ, СВЧ) немесе диагностикалық іс-шараларды (рентгенологиялық, ультрадыбыстық, эндоскопиялық зерттеулер) жүргізгенге дейін алу қажет

Зәрді алу кезінде барынша дәл және сенімді нәтижелер алу үшін келесі талаптарды сақтау қажет:

• Зәр жинауға дейін 48 сағат бұрын несеп айдайтын дәрілік препараттарды қабылдауды тоқтату қажет (емдеуші дәрігермен келісу керек).

• Зерттеуге дейін 24 сағат бұрын ащы, тұзды тағамдарды, сондай-ақ зәрдің түсін өзгертетін тағам өнімдерін (қызылша, сәбіз) тұтынуды болдырмау.

• Зерттеуге дейін бір тәулік бойы физикалық және эмоционалдық шамадан тыс жүктемені болдырмау.

• Зәрді сыртқы жыныс мүшелерінің гигиеналық тазалығын жүргізгеннен кейін алу қажет.

• Зерттеу үшін таңертеңгі зәрдің ортаңғы бөлігін немесе тәулік бойы жиналған зәрді пайдаланады

• Зәр тәулік бойы жиналады: таңертеңгі алғашқы зәр бөлігі төгіледі, одан кейінгі күндізгі, түнгі және келесі күннің таңертеңгі зәрі бір ыдысқа жиналады. Алу барысында ыдыс тоңазытқышта +4…+8 °C температурада сақталуы тиіс.

• Зәр алу аяқталғаннан кейін ыдыстағы зәрдің жалпы көлемін дәл өлшеп, міндетті түрде араластыру қажет. Содан кейін зәрдің бір бөлігін алдын ала кез келген дәріханадан сатып алынған стерильді контейнерге құйып алу керек.

• Осы контейнерді зерттеу жүргізу үшін зертханаға әкелу қажет.

• Зәрдің барлық көлемін зертханаға әкелудің қажеті жоқ.

• Тәуліктік зәр көлемін (диурезді) миллилитрмен көрсету қажет, мысалы: «Диурез - 1250 мл»

Қан талдауының дәл диагностикалық нәтижелерін алу үшін қан тапсырар алдында бірнеше қағиданы сақтау қажет:

• Қан тапсырардан 12 сағат бұрын тамақ ішпеу.

• Қан тапсырардан 1 күн бұрын физикалық жүктемеден, алкогольді ішімдіктерден және майлы тағамдардан бас тарту.

• Бір тәулік бұрын кофе, алкоголь және сарымсақты тағам рационынан алып тастау.

• Қан тапсырардан 2 сағат бұрын темекі шегуден бас тарту.

• Мүмкіндігінше қан тапсырардан 1 күн бұрын дәрілік препараттарды қабылдауды тоқтату (емдеуші дәрігермен келісу бойынша).

• Қан тапсырар алдында қанның ұюына қарсы дәрілік препараттарды қабылдап жүргеніңіз туралы дәрігерге міндетті түрде хабарлау.

• Қанның ұюына қарсы дәрілік препараттарды тек қан алу процедурасынан кейін қабылдау қажет

• Қан тапсырудан бір апта бұрын, емдеуші дәрігермен келісу бойынша құрамында аспирин бар барлық препараттарды, индометацинді, сульфапиридазинді және антидепрессанттарды қабылдауды тоқтату қажет.

• Егер препараттарды қабылдауды тоқтату мүмкін болмаса, бұл туралы міндетті түрде хабарлау қажет.

• Қан тапсырардан 12 сағат бұрын тамақ ішпеу.

• Зерттеуге дейін 30 минут бұрын физикалық және эмоционалдық шамадан тыс жүктемені болдырмау.

• Бір тәулік бұрын кофе, алкоголь және сарымсақты тағам рационынан алып тастау.

• Темекі шегуден бас тарту

• Қан тапсырардан 3-4 сағат бұрын тамақ ішпеу.

• Зерттеуге дейін 30 минут бұрын физикалық және эмоционалдық шамадан тыс жүктемені болдырмау.

• Зерттеуге дейін 5 күн бұрын гепаринді және оның аналогтарын қабылдауды тоқтату (емдеуші дәрігермен келісу бойынша)

• Зерттеуге дейін бір апта бойы диета мен тамақтану режимін өзгертпеу.

• Қан алуға дейінгі 3 күн ішінде тағам құрамындағы көмірсулардың мөлшері тәулігіне кемінде 125 г болуы тиіс (диетаны дәрігермен келісу қажет).

• Тест басталғанға дейін 12 сағат бойы ештеңе жеуге болмайды, алайда ашығу ұзақтығы 16 сағаттан аспауы тиіс.

• Тест басталғанға дейінгі 12 сағат ішінде физикалық жүктемені болдырмау.

• Глюкозаға қан таңертең аш қарынға алынады, содан кейін глюкоза ерітіндісі ішіледі (ерітіндінің концентрациясы мен көлемін дәрігер тағайындайды).

• Бұдан кейін глюкоза ерітіндісін қабылдағаннан соң 1 және 2 сағат өткенде зерттеу үшін қайтадан қан алынады

• Көлемі 7 мл-ден аз жиналған зәр зерттеуге қабылданбайды.

• Талдау тапсырар алдындағы күні зәрдің түсін өзгертуі мүмкін көкөністер мен жемістерді (қызылша, сәбіз) тұтынбау, диуретиктерді қабылдамау ұсынылады.

• Зәр жинамас бұрын жыныс мүшелерінің мұқият гигиенасын жүргізу қажет.

• Таңертеңгі зәрдің шамамен 50 мл мөлшерін контейнерге жинаңыз.

• Таңертеңгі алғашқы зәр шығару кезінде зәрдің аз мөлшерін (алғашқы 1-2 секунд) унитазға жіберіңіз, содан кейін зәр шығаруды тоқтатпай, контейнерді қойып, оған шамамен 50 мл зәр жинаңыз.

• Әйелдерге етеккір кезінде зәр талдауын тапсыру ұсынылмайды.

• Зәрді жинағаннан кейін бірден контейнердің қақпағын мықтап жабыңыз.

• Зәрі бар контейнерді зертханаға сағат 08:00-ден 10:00-ге дейін жеткізу қажет

• Көлемі 10 мл-ден аз жиналған зәр зерттеуге қабылданбайды.

• Зәр жинамас бұрын жыныс мүшелерінің мұқият гигиенасын жүргізу қажет.

• Таңертеңгі алғашқы зәр шығару кезінде зәрдің аз мөлшерін (алғашқы 2-4 секунд) унитазға жіберіңіз, содан кейін зәр шығаруды тоқтатпай, контейнерді қойып, оған 10-50 мл зәр жинаңыз.

• Әйелдерге етеккір кезінде зәр талдауын тапсыру ұсынылмайды.

• Зәрді жинағаннан кейін бірден контейнердің қақпағын мықтап жабыңыз.

• Зәрі бар контейнерді зертханаға сағат 08:00-ден 10:00-ге дейін жеткізу қажет

• Тәулік ішінде бөлінген зәрдің барлық көлемі жиналады. Таңертеңгі алғашқы зәр бөлігі төгіледі.

• Одан кейінгі күндізгі, түнгі және келесі күннің таңертеңгі зәрі бір ыдысқа жиналады. Алу барысында ыдыс қақпағы жабық күйде тоңазытқышта +4…+8 °C температурада сақталуы тиіс. Бұл міндетті талап, себебі бөлме температурасында зерттелетін аналиттің мөлшері айтарлықтай төмендейді.

• Зәр алу аяқталғаннан кейін ыдыстағы барлық зәрді зертханаға сағат 08:00-ден 10:00-ге дейін жеткізу қажет

• Зәр жинамас бұрын жыныс мүшелерінің мұқият гигиенасын жүргізіңіз.

• Әйелдерге етеккір кезінде зәр талдауын тапсыру ұсынылмайды.

• Зәр жинауға арналған контейнерлерді 1, 2, 3 деп нөмірлеңіз. Зәр шығарудың алғашқы бөлігі — 1-2-ге дейінгі есеппен (жалпы зәрдің шамамен 1/5 бөлігі) №1 контейнерге жиналады; 3-7-ге дейінгі есеппен (жалпы зәрдің шамамен 3/5 бөлігі) №2 контейнерге жиналады; қалған зәр №3 контейнерге жиналады.

• Зәрді жинағаннан кейін бірден контейнерлердің қақпағын мықтап жабыңыз.

• Зәрі бар контейнерлерді зертханаға сағат 08:00-ден 10:00-ге дейін жеткізіңіз

• Зерттеу жүргізу кезінде 1-1,5 литрден артық су немесе басқа сусындар ішу ұсынылмайды.

• Ішілген сұйықтықтың мөлшерін жазып отырыңыз.

• Таңғы сағат 06:00-де қуықты босатыңыз, бұл зәрді жинаудың қажеті жоқ.

• Содан кейін таңғы сағат 09:00-ден бастап зәрдің 8 порциясы жиналады:

• 09:00-12:00 — №1 порция;

• 12:00-15:00 — №2 порция;

• 15:00-18:00 — №3 порция;

• 18:00-21:00 — №4 порция;

• 21:00-24:00 — №5 порция;

• 00:00-03:00 — №6 порция;

• 03:00-06:00 — №7 порция;

• 06:00-09:00 — №8 порция.

• Көрсетілген уақыт аралығында зәр шығаруға бірнеше рет шақыру пайда болған жағдайда, бөлінген зәрдің барлығын тиісті уақыт аралығы көрсетілген контейнерге жинаңыз.

• Унитазға ештеңе төгуге болмайды.

• Егер белгілі бір контейнер толып қалса, қосымша контейнер пайдаланылады және оның үстіне тиісті уақыт аралығы көрсетіледі.

• Егер белгілі бір уақыт аралығында зәр шығаруға қажеттілік болмаса, контейнерді бос күйінде қалдырып, осы түрде зертханаға жіберу қажет.

• Зәрі бар контейнерлерді зертханаға сағат 08:00-ден 10:00-ге дейін жеткізу қажет

• Таңғы сағат 08:00-де қуықты унитазға босатыңыз. Одан кейін келесі күнгі сағат 08:00-ге дейін бөлінген барлық зәрді бір ыдысқа (үш литрлік банкаға) жинаңыз.

• Келесі күні таңғы сағат 08:00-де соңғы рет зәрді банкаға жинаңыз.

• Ыдыстың қақпағын жауып, оны зерттеу жолдамасымен бірге талдауларды қабылдау орнына тапсырыңыз

• Таңертең белгіленген уақытта сыртқы жыныс мүшелерінің мұқият гигиенасын жүргізіп, 50-100 мл зәрді ыдысқа жинаңыз. Зәрдің ортаңғы бөлігін жинаған дұрыс.

• Ыдыстың қақпағын жауып, оны зерттеу жолдамасымен бірге талдауларды қабылдау орнына дереу тапсырыңыз

• Таңертең сыртқы жыныс мүшелерінің мұқият гигиенасын жүргізіңіз. Зәрдің алғашқы ағынын 1, 2 деп есептеп, унитазға жіберіңіз, содан кейін зәрдің ортаңғы бөлігін стерильді ыдысқа жинаңыз.

• Қақпақтың және пробирканың ішкі бетіне қол тигізбеуге тырысыңыз. Қақпақты ішкі бетін жоғары қаратып, таза майлықтың үстіне қойыңыз.

• Зәр шығаруды унитазға аяқтаңыз.

• Жиналған зәрді белгіленген қабылдау орнына тапсырыңыз

• Таңертең ұйқыдан тұрғаннан кейін сыртқы жыныс мүшелерінің мұқият гигиенасын жүргізіп, зәр ағынының ортаңғы бөлігінен 50-70 мл зәр жинаңыз.

• Ыдыстың қақпағын жауып, оны зерттеу жолдамасымен бірге талдауларды қабылдау орнына тапсырыңыз

Урогенитальды инфекция қоздырғыштарын ПТР әдісімен анықтауға арналған зәр талдауы

• Таңертең зәр тапсырар алдында сыртқы жыныс мүшелерінің гигиенасын алдыңғы жақтан артқы жаққа қарай, антисептиктерді қолданбай, әлсіз сабын ерітіндісімен жүргізу қажет.

• Гигиеналық процедуралардан кейін зәр шығаруды құрғақ стерильді контейнерге (консервілеуші ерітіндісіз) бастаңыз.

• Ұйқыдан тұрғаннан кейін бірден бөлінген зәрдің алғашқы бөлігін, 10-50 мл мөлшерінде алу қажет.

• Зәрді салқындатуға және мұздатуға болмайды!

• Үлгіні зертханаға мүмкіндігінше тез жеткізу қажет.

• Талдау етеккір күндеріне тағайындалмайды.

• Емнің тиімділігін бақылау үшін зерттеуді емдеу аяқталғаннан кейін кемінде 5-6 аптадан соң жүргізу ұсынылады

• Таңертең, тіс тазаламас бұрын (тіс тазалау кезінде қызылиекке микрожарақаттар түсіп, қақырыққа эритроциттердің түсуін болдырмау үшін) ауыз қуысын мұқият шайыңыз, содан кейін контейнерге қақырықты жөтеліп шығарыңыз.

• Контейнерге сілекейдің түсуіне жол бермеу қажет.

• Қақырығы бар контейнерді зертханаға сағат 08:00-ден 10:00-ге дейін жеткізу қажет

• 2 күн ішінде келесі тәртіп бойынша қақырықтың 3 үлгісін алу қажет:

• Бірінші қақырық үлгісі медицина қызметкерінің бақылауымен жиналады (зерттеудің бірінші күні).

• Екінші үлгіге таңертеңгі қақырық үй жағдайында жиналады (зерттеудің екінші күні).

• Үшінші үлгі медицина қызметкерінің қатысуымен жиналады (зерттеудің екінші күні, күн ішінде).

• Зерттеу үшін материал жинамас бұрын темекі шегу ұсынылмайды. Тамақтануға арнайы шектеулер жоқ, алайда ауыз қуысының шырышты қабатын жарақаттап алмау үшін жаңғақ пен дәндерді шағуға болмайды.

• Зерттеуге арналған қақырықты тамақтанар алдында, ауыз қуысын жылы қайнаған сумен шайғаннан кейін алу қажет. Таңертең тісті щеткамен тазалауға болмайды, себебі бұл қызыл иектің шырышты қабатын зақымдауы мүмкін.

• Қақырық алу кезінде өзіңізге ыңғайлы қалыпта болыңыз: тұрып, отырып немесе сау қырыңызбен жатып.

• Қақырық бронх ағашының терең бөлімдерінен күшті жөтелу нәтижесінде бөлініп шығуы тиіс.

• Егер қақырық болмаса немесе аз мөлшерде бөлінсе, қақырықты шығаруға көмектесетін дәрілік заттарды қолдану немесе бронхтардың сөл бөлуін күшейтетін аэрозольдік ингаляциялар жасау қажет болуы мүмкін. Қақырық бөлінуін ынталандыру әдісін дәрігермен немесе медицина қызметкерімен келісіңіз.

• Таңертең аш қарынға тістеріңізді тазалап, аузыңызды сумен шайыңыз. Содан кейін бірнеше рет терең дем алып, қақырықты таза, құрғақ контейнерге жөтеліп шығарыңыз. Жиналатын қақырық көлемі 15-20 мл болуы тиіс.

• Қақырық салынған контейнерді мықтап жауып, жолдамада көрсетілген орынға қалдырыңыз

• Қақырықты жөтеліп шығармас бұрын тістеріңізді тазалап, ауыз қуысын қайнаған сумен мұқият шайыңыз. Содан кейін қақырықты ыдысқа 2-3 рет түкіріп жинаңыз, сілекейдің түсуіне жол бермеуге тырысыңыз.

• Ыдыс стерильді болғандықтан, оның ернеуіне қолыңызбен немесе аузыңызбен тимеңіз. Қақырықты жинағаннан кейін бірден қақпағын жауып, медицина қызметкеріне беріңіз

• Таңертең аш қарынға, қақырықты жөтеліп шығармас бұрын тістеріңізді тазалап, ауыз қуысын сумен мұқият шайыңыз.

• Содан кейін қақырықты ыдысқа бірнеше рет түкіріп жинап, бірден медицина қызметкеріне беріңіз

• Қақырықты таңертең, тамақтанар алдында алу қажет.

• Қақырық жинамас бұрын тістеріңізді тазалап, ауыз қуысын қайнаған сумен шайыңыз.

• Қақырыққа сілекей мен мұрынның шырышты бөлінділерінің түсуіне жол берілмейді.

• Қақырық стерильді контейнерге кемінде 0,5 мл мөлшерінде жиналады.

• Контейнерді ерінге барынша жақын ұстап, жөтелген сайын бөлінген қақырықты бірден контейнерге түкіріп алу ұсынылады.

• Тек жөтелу кезінде бөлінетін қақырықты алу қажет, тамақты қырнап немесе күшеніп шығарылған бөліндіні жинауға болмайды

• Сілекей алмас бұрын ауыз қуысын қайнаған сумен 3 рет шаю қажет.

• Сілекей стерильді құтыға 3-5 мл мөлшерінде жиналады.

• Сілекейді зерттеу алдында бірден жинап, зертханаға дереу жеткізу қажет

• Копрограмма, жасырын қанға нәжіс талдауы, нәжістегі Helicobacter pylori антигенін анықтау

• Материалды (нәжісті) бактерияға қарсы және химиотерапиялық препараттармен емдеуді бастамас бұрын алу қажет. Егер бұл мүмкін болмаса, препаратты қабылдауды тоқтатқаннан кейін кемінде 12 сағаттан соң алу керек.

• Зерттеуге дейін 3-4 күн бұрын іш жүргізетін дәрілік препараттарды, кастор және вазелин майын қабылдауды тоқтату, сондай-ақ ректальды суппозиторийлерді қолдануды доғару қажет.

• Клизмадан кейін, сондай-ақ рентгенологиялық зерттеу кезінде барий қабылдағаннан кейін алынған нәжіс зерттеуге жарамсыз.

• Нәжісті табиғи жолмен дәретке отырғаннан кейін таза ыдысқа жинаңыз. Мүмкіндігінше нәжістің соңғы бөлігінен алған жөн. Нәжіске зәрдің араласпауын қадағалаңыз.

• Нәжісті бұрандалы қақпағы және қасығы бар таза, бір рет қолданылатын контейнерге контейнер көлемінің 1/3 бөлігінен аспайтындай мөлшерде алу қажет.

• Материалды жиналған сәттен бастап 3 сағаттан кешіктірмей, биоматериалдарды қабылдау кестесіне сәйкес (08:00-10:00) зертханаға жеткізу қажет.

• Сіріңке қорабына немесе басқа да герметикалық жабылмайтын ыдысқа (пластикалық стақан, пакет) салынған биоматериал зерттеуге қабылданбайды.

• Жасырын қанға нәжіс талдауын тапсыру кезінде арнайы диетаны сақтау қажет емес, себебі талдау иммунохроматографиялық әдіспен жүргізіледі

• Дәретке отырғаннан кейін бірден пластикалық контейнердің қақпағындағы таяқшаның көмегімен нәжістің 3 жерінен су мен зәр қоспасыз 30-50 г нәжіс алыңыз және құтыға салыңыз.

• Қақпағын жауып, жолдамамен бірге көрсетілген (арнайы бөлінген) орынға қалдырыңыз

• Дәретке отырғаннан кейін бірден пластикалық контейнердің қақпағындағы таяқшаның көмегімен нәжістің 3 жерінен 5-10 г нәжіс алып, құтыға салыңыз.

• Қақпағын жауып, жолдамада көрсетілген орынға бірден тапсырыңыз

• Жатыр мойнынан жағындыны етеккір басталғанға дейін кемінде 5 күн бұрын және етеккір аяқталғаннан кейінгі 5-күннен ерте емес тапсыру қажет.

• Қынапқа дәрілік препараттарды, суппозиторийлерді, кремдерді, соның ішінде ультрадыбыстық зерттеу жүргізуге арналған кремдерді енгізуге болмайды.

• Жағынды тапсырардан 24 сағат бұрын жыныстық қатынасқа түспеу қажет

• Зерттеуге дейін 2-3 күн бұрын қынапты шаюға (спринцевание) болмайды, себебі бұл қалыпты микрофлораны шайып жіберуі мүмкін.

• Зерттеуге дейін 1 апта бұрын қынапқа дәрілік препараттарды, суппозиторийлерді және кремдерді енгізуге болмайды.

• Жағынды тапсырардан 24 сағат бұрын жыныстық қатынасқа түспеу қажет.

• Талдау етеккір кезінде тапсырылмайды

• Урогенитальды жолдан урогенитальды инфекциялар қоздырғыштарын ПТР әдісімен анықтауға арналған материал ал

Дайындық:

• Зерттеу жүргізер алдында 3 тәулік бойы жыныстық қатынастан бас тарту қажет.

• Тексеруге дейінгі күні антисептикалық құралдарды қолдана отырып гигиеналық процедуралар жүргізуге және жергілікті ем қолдануға болмайды.

• Әйелдерге тексеруден етеккір басталғанға дейін немесе етеккір аяқталғаннан кейін 1-2 күн өткен соң өту ұсынылады. Қынапты шаюға болмайды, кез келген вагинальды суппозиторийлерді қолдануды тоқтату қажет.

• Материал алуға дейін 2 сағат бойы зәр шығармау ұсынылады

Зерттеу жүргізілетін күні:

• Сыртқы жыныс мүшелерінің гигиенасын алдыңғы жақтан артқы жаққа қарай, антисептиктерді қолданбай, әлсіз сабын ерітіндісімен жүргізу қажет.

• Тексеруден инфекция өршіген кезеңде, сондай-ақ қорғалмаған жыныстық қатынастан кейін кемінде 3 апта өткен соң өту орынды.

• Емнің тиімділігін бақылау үшін тексеруді емдеу аяқталғаннан кейін кемінде 5-6 аптадан соң жүргізу ұсынылады

• Зерттеуге дейінгі бір тәулік ішінде сабынмен жуынбау ұсынылады.

• Зерттеуге дейін 1-3 тәулік бұрын кремдер мен майларды қолдануды тоқтату қажет

• Зерттеуді емдеуді бастамас бұрын жүргізген жөн немесе кремдерді, майларды және саңырауқұлаққа қарсы дәрілік заттарды қолдануды тоқтату қажет.

• Зерттеуге дейінгі бір тәулік ішінде сабын қолдану ұсынылмайды

• 2-7 тәулік бойы, ең дұрысы 3-5 тәулік жыныстық қатынастан бас тарту маңызды.

• Осы кезеңде алкогольді және дәрілік препараттарды қабылдауға болмайды. Ерекшелік: дәрігер тұрақты қабылдауға тағайындаған, өмірлік маңызы бар дәрілік препараттарды тоқтатудың қажеті жоқ.

• Моншаға немесе саунаға баруға, сондай-ақ УВЧ әсеріне ұшырауға болмайды.

• Егер осы кезеңде ауруға байланысты дене қызуы көтерілсе, талдауды кейінге қалдыру қажет.

• Қайта зерттеу жүргізілген жағдайда алынған нәтижелердегі ауытқуларды азайту үшін, мүмкіндігінше, жыныстық қатынастан бас тарту кезеңінің ұзақтығын бірдей сақтау ұсынылады.

• Эякулят мастурбация арқылы пластикалық контейнерге жиналады.

• Сперма алу үшін презервативті пайдалануға тыйым салынады, себебі презервативтерді өндіру кезінде қолданылатын заттар сперматозоидтардың қозғалу белсенділігіне әсер етуі мүмкін.

• Егер материал алу кезінде эякуляттың бір бөлігі жоғалса, бұл туралы дәрігерге хабарлап, жолдамада эякуляттың қай бөлігі жоғалғанын (бастапқы, ортаңғы немесе соңғы) көрсету қажет.

• Егер мастурбация сәтті болғанымен, эякулят алынбаса, бірден зәр шығарып, алынған зәрдің барлығын зерттеуге жеткізу қажет.

• Бұл жағдайда зерттеу «спермограмма» ретінде емес, «жалпы зәр талдауы» ретінде рәсімделеді. Жолдама бланкісінде «Зәрде сперматозоидтардың бар немесе жоқ екенін көрсету» деген белгі қойылады.

• Биоматериалды жиналғаннан кейін 30 минуттан кешіктірмей зертханаға жеткізу қажет.

• Тасымалдау кезінде сперматозоидтарды +27 °C-тан +37 °C-қа дейінгі температурада сақтау қажет.

• Биоматериал салынған контейнерді зертханаға дүйсенбі-жұма күндері сағат 08:00-ден 15:00-ге дейін жеткізу қажет. Сенбі күні талдау жүргізілмейді

• Зерттеуді емдеуді бастамас бұрын жүргізу ұсынылады.

• Егер ем басталып кеткен болса, мүмкіндігінше талдауға дейін 2-3 күн бұрын кез келген дәрілік заттарды, әсіресе антибиотиктерді қабылдауды тоқтату қажет.

• Зерттеуге дейінгі 2-4 тәулік ішінде жыныстық қатынастан бас тарту ұсынылады

• Зерттеуді емдеуді бастамас бұрын жүргізу ұсынылады.

• Егер ем басталып кеткен болса, мүмкіндігінше талдауға дейін 2-3 күн бұрын антибиотиктер мен кортикостероидты препараттарды қолдануды тоқтату қажет

• Зәр жинауға қойылатын жалпы талаптар

• Таңертеңгі зәрді қолданған жөн. Егер таңертеңгі зәрді алу мүмкін болмаса, зәрді талдауға соңғы зәр шығарудан кейін кемінде 4 сағат өткен соң алу қажет.

• Зәрді қақпағы мықтап бұралатын, бос және стерильді контейнерге алу қажет.

• Зәр алу кезеңдері

• Зәр жинамас бұрын жылы сабын ерітіндісі құйылған ыдысты (кәдімгі дәретхана сабынын пайдалану), жылы қайнаған су құйылған ыдысты және зәр жинауға арналған стерильді контейнерді дайындаңыз. Контейнердің қақпағын бір қолмен оңай шешуге болатындай етіп алдын ала ашып қойыңыз.

• Қолыңызды сабынмен мұқият жуыңыз.

• Зәр жинамас бұрын пациент аралық аймақты және сыртқы жыныс мүшелерін жылы қайнаған сумен және сабынмен мұқият жуып, таза майлықпен құрғату қажет.

• Контейнердің қақпағын шешіп, оның ернеуіне қол тигізбеуге тырысып, контейнерді қолға алыңыз.

• Жынысына байланысты 5-10 мл ортаңғы зәр бөлігін жинаңыз.

• Контейнердің қақпағын мықтап жабыңыз.

• Әйелдерде зәр жинауға дайындық ерекшеліктері

• Қынаптан бөлінетін бөлінділердің зәрге түсуін болдырмау үшін жыныстық өмір сүретін әйелдерге зәр алу кезінде қынапқа тампон енгізу ұсынылады.

• Жыныс еріндерін екі жаққа ажыратып ұстап, зәрдің аз мөлшерін унитазға жіберіңіз. Зәр шығаруды уақытша тоқтатып, содан кейін контейнерді зәр ағынының астына қойып, оны қажетті мөлшерге дейін толтырыңыз.

• Контейнердің денеге тиіп кетпеуіне тырысыңыз.

• Ерлерде зәр жинауға дайындық ерекшеліктері

• Егер сүндеттелмеген болса, жыныс мүшесінің күпегін кейін тартыңыз. Жыныс мүшесінің басын сабынмен және жылы қайнаған сумен жуыңыз, таза майлықпен құрғатыңыз.

• Күпекті кейін тартылған күйінде ұстап, зәр ағынын контейнерге бағыттап, оны қажетті мөлшерге дейін толтырыңыз. Бұл ретте контейнердің ернеуіне қол тигізбеуге тырысыңыз.

• Зәрді сақтау және тасымалдау талаптары

• Бөлме температурасында (+20-25 °C) 1-2 сағаттан артық сақтауға болмайды.

• Тоңазытқышта (+2-8 °C) 12 сағаттан артық сақтауға болмайды

• Микрофлораға себінді жасау үшін қақырық алу ережелері

• Зерттеуге жөтел ұстамасы кезінде бөлінетін таңертеңгі қақырық алынады.

• Қақырықты жөтеліп шығармас бұрын тамақ қалдықтарын, түскен эпителийді және ауыз қуысының микрофлорасын механикалық жолмен жою мақсатында тістерді тазалап, ауызды қайнаған сумен шаю қажет.

• Контейнерге сілекей мен мұрын-жұтқыншақ шырышының түспеуін қадағалаңыз (әсіресе мұрыннан су аққан жағдайда).

• Бөлінген қақырықты аузы кең (диаметрі 35 мм) стерильді контейнерге жинаңыз.

• Материал төгіліп кетпеуі үшін қақпағын мықтап жабыңыз.

• Егер қақырық қиын бөлінсе, зерттеу қарсаңында қақырық түсіретін дәрілік заттарды қабылдауға немесе тұз және сода ерітіндісімен 15 минуттық ингаляция жасауға болады.

• Сақтау шарттары: бөлме температурасында 2 сағатқа дейін, тоңазытқышта (+2-8 °C) 24 сағатқа дейін.

• Жиналған қақырықтың көлемі кемінде 3-5 мл болуы тиіс

• Емшек сүтін алу қағидалары

• Сүтті сауып алар алдында қолды және сүт бездерін сабынмен мұқият жуу қажет. Емізік пен емізік маңындағы аймақты 70%-дық спиртпен суланған мақта тампондарымен өңдеу керек (әр сүт безіне жеке тампон қолдану қажет).

• Алғашқы 5-10 мл сүтті бөлек ыдысқа сауып тастау қажет (бұл сүт бөлігі зерттеуге жарамсыз). Кейінгі 4-5 мл сүтті қызыл қақпағы бар стерильді контейнерге сауып жинаңыз. Бұл кезде контейнердің ернеуіне денеңіздің тиіп кетпеуін қадағалаңыз.

• Әр сүт безінен алынған сүтті бөлек контейнерге алу қажет.

• Сүтті сауып болғаннан кейін контейнердің қақпағын мықтап жабыңыз, қақпақтың және контейнер ернеуінің ішкі бетіне қол тигізбеуге тырысыңыз.

• Әр контейнерге пациенттің тегін, аты-жөнінің бас әріптерін және туған күнін көрсетіп, таңбалау қажет.

• Әр контейнерде міндетті түрде «оң жақ сүт безі» немесе «сол жақ сүт безі» деген белгі болуы тиіс.

• Материалды зертханаға алынған сәттен бастап 2 сағаттан кешіктірмей жеткізу қажет.

• Зертханаға жеткізгенге дейін сүтті тоңазытқышта 24 сағаттан артық емес уақыт сақтау керек

• Патогенді және шартты-патогенді микрофлораны анықтауға арналған нәжіс алу ережелері

• Нәжіс алу үшін пациентке қақпағы және қасығы бар стерильді контейнер беріледі.

• Зерттеуге арналған нәжісті таңертең алу қажет.

• Пациенттен нәжіс жинауға қойылатын талаптар

• Сыртқы жыныс мүшелері мен анус аймағының мұқият гигиенасын сабын ерітіндісімен жүргізіп, кейін қайнаған сумен шаю қажет.

• Алдын ала зәр шығару керек.

• Дефекацияны құрғақ, таза ыдысқа — судноға жүргізу қажет.

• Зерттеуге арналған материалды суднодағы (горшоктағы) нәжістің соңғы бөлігінен стерильді контейнердің қақпағына бекітілген арнайы қасықпен алу қажет. Нәжіс мөлшері 1-3 г-нан аспауы тиіс (бұршақтан үрмебұршаққа дейінгі мөлшер). Контейнердің қақпағын мықтап жабыңыз.

• Жол берілмейтін жағдайлар

• Клизмадан, асқазан мен ішектің рентгенологиялық зерттеуінен немесе колоноскопиядан кейін 2 күннен ерте нәжіс зерттеуін жүргізуге болмайды.

• Зерттеу қарсаңында дәрілік заттарды, соның ішінде:

• іш жүргізетін препараттарды;

• белсендірілген көмірді;

• темір, мыс және висмут препараттарын қабылдауға болмайды.

• Май негізіндегі ректальды суппозиторийлерді қолдануға болмайды.

• Үлгіге зәрдің немесе судың түсуіне жол бермеу қажет.

• Ішек микрофлорасын (дисбактериозды) зерттеуге арналған нәжіс алу ережелері

• Зерттелетін барлық пациенттер сынама алынғанға дейін 1-3 күн бұрын ішекте ашу процестерін күшейтетін тағамдарды, қышқыл сүт өнімдерін, сондай-ақ алкогольді, антибиотиктерді және құрамында бактериялар (бифидобактериялар, лактобактериялар, ішек таяқшалары) бар препараттарды қолдануды болдырмайтын диетаны сақтауы тиіс.

• Ішек дисбактериозына нәжіс талдауын жүргізуге дейін 3-4 күн бұрын құрамында ішек флорасы бар антибиотиктерді (эубиотиктерді) қабылдауды тоқтату қажет, егер дәрігер басқаша нұсқама бермесе.

• Зерттеуді антибиотиктермен емдеуді бастамас бұрын жүргізу ұсынылады.

• Егер препаратты тоқтатуға болмайтын болса, нәжісті антибиотикті соңғы қабылдағаннан кейін кемінде 12 сағаттан соң алу ұсынылады.

• Зерттеуге дейін 2-3 күн бұрын іш жүргізетін препараттарды және ректальды суппозиторийлерді қолдануды тоқтату қажет, егер дәрігер басқаша нұсқама бермесе.

• Клизмадан кейін алынған нәжіс зерттеуге жарамсыз.

• Пациентке алдымен унитазға зәр шығару ұсынылады.

• Зерттеуге арналған материал — табиғи жолмен дефекациядан кейін алынған нәжіс. Оны бұрандалы қақпағы және қасығы бар стерильді бір рет қолданылатын контейнерге алу қажет.

• Нәжісті унитаздан алу ұсынылмайды.

• Нәжісті таза бетке алу қажет. Ол үшін таза жаңа полиэтилен немесе қағаз парағын (пакетін) пайдалануға болады. Бұл әдіс қолайлырақ болып саналады.

• Егер судно пайдаланылса, оны алдын ала сабынмен және губкамен мұқият жуып, ағын сумен бірнеше рет шайып, содан кейін қайнаған сумен өңдеп, суытып алу қажет.

• Зерттеуге арналған материалды суднодағы (горшоктағы) нәжістің соңғы бөлігінен стерильді контейнердің қақпағына бекітілген арнайы қасықпен алу қажет. Нәжіс мөлшері 1-3 г-нан аспауы тиіс (бұршақтан үрмебұршаққа дейінгі мөлшер). Контейнердің қақпағын мықтап жабыңыз.

• Материалды бактериологиялық зертханаға жеткізу мерзімі 2 сағаттан аспауы тиіс.

• Үлгіні сақтауға және мұздатуға жол берілмейді.

• Тасымалдаудың оңтайлы температурасы +2…+8 °C.

• Үлгіні мұздатуға және нәжісті талдауға кешке жинауға болмайды. Зерттеуге таңертең бөлінген нәжіс жарамды, оны дефекациядан кейін 2 сағат ішінде зертханаға жеткізу қажет. Ең ақпаратты материал — консистенциясы жартылай сұйыққа жақын болатын нәжістің соңғы бөлігі

• Биоматериалды қабылдау критерийлері

• Зерттеуге арналған тапсырыс бланкісінде өтінім дұрыс толтырылып, келесі ақпарат көрсетілуі қажет:

• Пациент туралы мәліметтер: тегі, аты, әкесінің аты, жынысы, туған күні, зерттеу түрі, үлгіні алу күні мен уақыты;

• Материалдардың қозғалысын бақылауға, көрсетілген қызметтер бойынша ақпаратты қабылдауға және беруге жауапты тұлға туралы мәліметтер;

• Тапсырыс берушінің байланыс ақпараты;

• Өтінімдегі пациенттің сәйкестендіру деректері мен биоматериалдың таңбалануындағы деректердің болуы және толық сәйкес келуі;

• Биоматериалға арналған зертханалық ыдыстың/вакуумдық пробирканың тағайындалған талдау түріне сәйкес келуі;

• Үлгіде ұйындылардың, гемолиздің, хилездің болмауы;

• Зерттеулерді жүргізуге жеткілікті биоматериал көлемінің болуы.

• Биоматериалды қабылдаудан бас тарту критерийлері

• Таңбаланбаған немесе дұрыс таңбаланбаған үлгілер;

• Басқа пациентке тиесілі биоматериал;

• Айқын гемолиз;

• Пробиркада қан ұйындысының болуы;

• Зерттеуге арналған жолдаманы рәсімдеудегі қателер (бұзушылықтар, дәлсіздіктер);

• Герметикалығы бұзылған, сұйықтық ағып тұрған контейнерлер;

• Контаминацияланған үлгілер;

• Дұрыс алынбаған биоматериал;

• Үлгі салынған сынған заттық шыны;

• Биоматериал мөлшерінің жеткіліксіз болуы;

• Үлгілерді тасымалдау және өңдеу мерзімдерінің бұзылуы;

• Үлгіні жеткізу кезінде температуралық режимнің сақталмауы.

• Биоматериалды тасымалдау шарттары

• Үлгі салынған пробиркалар (контейнерлер) таңбалануы және қажетті температуралық режим сақтала отырып, термоконтейнерге орналастырылуы тиіс.

• Термоконтейнер мықтап жабылуы қажет.

• Биоматериалды тасымалдауға арналған контейнерлерге қойылатын талаптар

• Биоматериалды тасымалдау салқындатқыш элементтері жоқ контейнерлерде жүзеге асырылады. Ерекше жағдай — жекелеген қан үлгілері: АКТГ, кортизол, альдостерон, гомоцистеин, кальцитонин, остеокальцин, инсулин, С-пептид зерттеулеріне арналған үлгілері бар вакуумдық пробиркаларды қан алғаннан кейін бірден мұзға орналастыру қажет (аналитті тұрақтандыру үшін).

• Биоматериалды тасымалдауға арналған контейнерлер (бұдан әрі — контейнерлер) келесі талаптарға сәйкес болуы тиіс:

• санитариялық-эпидемиологиялық қауіпсіздікті қамтамасыз етуі және тасымалдау кезеңінде жұқтыру қаупін болдырмауы;

• биоматериалдардың тасымалдау кезінде герметикалығын, сақталуын және қасиеттерінің өзгермеуін қамтамасыз етуі, үлгілерді сыртқы факторлардың әсерінен қорғауы, сондай-ақ ашқан кезде аэрозольдің түзілуіне жол бермеуі;

• химиялық әсерге төзімді материалдан жасалуы және қолдануға рұқсат етілген барлық жуу және дезинфекциялау құралдарымен өңдеуге төтеп беруі;

• әр контейнерде оның мақсаты, қажетті температуралық режимі және «Биологиялық қауіп» белгісі көрсетілген жапсырма болуы тиіс.

• Егер контейнер ішінде +2 °C-тан +8 °C-қа дейінгі температураны сақтау қажет болса, қажетті мөлшердегі салқындатқыш элементтері орналастырылған термоконтейнерлер пайдаланылады

«Қазақстан Республикасы Президентінің Іс басқармасы Медициналық орталығының ауруханасы» ШЖҚ РМК-ге медициналық қызметпен айналысуға берілген 2019 жылғы 6 қарашадағы №19021984 мемлекеттік лицензиясы.

«Қазақстан Республикасы Президентінің Іс басқармасы Медициналық орталығының ауруханасы» ШЖҚ РМК-ге ересек тұрғындарға амбулаториялық-емханалық көмек көрсетуге (консультациялық-диагностикалық көмек) берілген мемлекеттік лицензияға қосымша.

Зертханалық диагностика: жалпыклиникалық, серологиялық, цитологиялық, бактериологиялық, биохимиялық және иммунологиялық зерттеулер.

Құрметті пациенттер, келушілер!

Сіз пациенттерді емдеуге қатысты өз шағымыңызды, келіспеушілігіңізді немесе туындаған даулы жағдайды төменде көрсетілген кез келген тәсілмен білдіруге құқылысыз.

• Медицина қызметкерлеріне (дәрігерлерге, мейіргерлерге, бөлім меңгерушісіне);

• Аурухана әкімшілігіне (F блогы): директордың орынбасарларына, директорға;

• Сапа менеджменті және пациент қауіпсіздігі қызметіне (F блогы, 3-қабат, №42 кабинет): сенім телефоны арқылы - 70-79-69

ЖАЗБАША:

• Әр бөлімшеде орналасқан шағымдар мен ұсыныстар кітабына;

• Шағымдар, ұсыныстар және оқиғаларға арналған жәшік арқылы;

• Директордың немесе оның орынбасарларының атына Мемлекеттік тілді дамыту және құжат айналымы бөлімі арқылы (F блогы, 1-қабат)

ЭЛЕКТРОНДЫҚ ТҮРДЕ:

• Аурухананың сайты арқылы: www.bmcudp.kz;

• Қазақстан Республикасы Президенті Іс басқармасының Медициналық орталығы арқылы: www.mcudprk.kz;

• Қазақстан Республикасы Денсаулық сақтау министрінің блогы арқылы;

• JCI (Joint Commission International) халықаралық бірлескен комиссиясының кеңсесіне: JCIQuality@jcrinc.com электрондық поштасы арқылы

«Қазақстан Республикасы Президентінің Іс басқармасы Медициналық орталығының ауруханасы» ШЖҚ РМК клиникалық-диагностикалық зертханасы зертханалық диагностиканың сапасын тұрақты түрде жақсарту қағидаттарына бейілділік рухында жұмыс істейді.

• Зертханалық диагностиканың тұрақты жоғары сапа деңгейін қамтамасыз ету.

• «Қазақстан Республикасы Президентінің Іс басқармасы Медициналық орталығының ауруханасы» ШЖҚ РМК ішкі саясатын іске асыру

Қазақстан Республикасы Президенті Іс Басқармасының «Медициналық орталығының ауруханасы» ШЖҚ РМК басшылығы өзіне келесі міндеттемелерді қабылдайды:

• Қазақстан Республикасында зертханалық диагностика саласында қабылданған кәсіби нормалар мен халықаралық озық тәжірибелерді ұстану;

• Зертханалық зерттеулерді жоғары тиімді әдістемелерді пайдалана отырып және үздік инновациялық технологияларды қолдану арқылы жүргізу, зерттеулердің белгіленген мақсатқа сәйкестігін қамтамасыз ету;

• СТ РК ISO 15189-2023 «Медициналық зертханалар. Сапа мен құзыреттілікке қойылатын талаптар» стандартының талаптарын сақтау;

• Зертханалық қызметтерді басқару жүйесін тұрақты түрде жетілдіру;

• Зертханалық қызметтердің сапасын тұрақты түрде жақсарту

КДЗ меңгерушісі: +7 (7172) 70-62-95;
Дербестендірілген геномдық диагностика зертханасының басшысы: +7 (7172) 70-81-34;
КДЗ тіркеу орны: +7 (7172) 70-80-61;
Микробиологиялық зерттеулер қызметінің тіркеу орны: +7 (7172) 70-79-48;
Экспресс-зертхана: +7 (7172) 70-63-30, 70-62-99.