Несептас ауруы

Несептас ауруы (уролитиаз) — тас түзілуімен сипатталатын зәр шығару жүйесінің ауруы. Тас көбінесе қуықта және бүйректе түзіледі, сирек жағдайда несепағарда және несеп шығару арнасында пайда болады. Ауру симптомсыз өтуі мүмкін, сондай-ақ ауырсыну синдромымен, яғни бүйрек шаншуымен қатар жүруі мүмкін.

Несептас ауруы дамуының негізгі себебі – метаболизмнің бұзылуы, бұл тастардың пайда болуына әкеледі.

Бұзушылықтар сыртқы және ішкі факторлардан туындайды:

• зәр шығару жолдарының ақаулары
• тұқым қуалайтын бейімділік
• ұлттық тамақтану ерекшеліктері
• пациенттің тағамдағы жеке қалауы — қышқыл, тұзды, ащы
• А және В тобының дәрумендері жеткіліксіздігі
• суды жеткіліксіз ішу
• нақты бір аймақтағы судың химиялық құрамы (судың кермектігі)
• зәр ағымының бұзылуы (тоқырау кристалдардың пайда болуына ықпал етеді)
• төмен физикалық белсенділік
• қуықтың, бүйректің, қуық асты безінің созылмалы қабынуы
• остеопороз және сүйек сынуы
• ұзақ уақыт төсек тартып жату
• қалқанша маңы безінің аурулары

Тас химиялық заттардың басым болуына байланысты:

• оксалат – қымыздық қышқылының тұздарынан
• урат – зәр қышқылының тұздарынан
• струвит – зәрдің тоқтап қалуы және инфекцияның қосылуымен
• тастар (фосфат, аралас) - сирек кездеседі және бүйректің барлық саңылауын толтыратын маржан тәрізді пішіндер түзе алады

Негізгі тән белгілер:

• бел аймағындағы ауырсыну тұрақты немесе мерзімді, қарқынды және бәсең болуы мүмкін – тастың қай ағзада орналасқанына байланысты
• бүйрек шаншуы – бүйрек тостағаншаларынан немесе бүйрек түбегінен зәрдің ағуы толық бөгелуінен туындайтын кенеттен болатын қатты ауырсыну ұстамасы.
• дене температурасының көтерілуі, қалтырау, жүрек айну, құсу, іш кебу, іш өту (зәрдің ағуының бұзылуы), анурия (зәрдің болмауы) мүмкін
• зәрдегі қан

Несептас ауруының алдын алу:

• сұйықтықты жеткілікті мөлшерде ішу (әдетте тәулігіне 2-2. 5 литр)
• ас тұзын тұтынуды азайту, қымыздық, шпинат, шоколад, майлы тағамдарды шектеу
• тұрақты жаттығулар тоқырауды азайтады, артық дене салмағын азайтады
• құмды немесе тастарды ерте анықтауға арналған құрал – бүйрек пен зәр шығару жолдарының жыл сайынғы ультрадыбыстық зерттеуі, зәр анализін тапсыру
• зәр шығару жолдарының инфекцияларының белгілері болған кезде дәрігерге уақтылы жүгіну
• бейімділік немесе бұрын тас пайда болған болса үшін тиісті диета тағайындау үшін олардың құрамын анықтау маңызды

Дәрігерге шұғыл түрде қаралу қажет, егер:

• зәр шығаруда қиындықтар туындаса;
• бел тұсында ауырсыну пайда болса;
• зәрде қан немесе сілемей байқалса.

Аталған белгілер несептас ауруының дамып жатқанын көрсетуі мүмкін. Алайда уролог дәрігерге уақтылы жүгіну арқылы симптомдардың күшеюінің ғана емес, сондай-ақ асқыну қаупінің алдын алуға болады.

Маңызды!

Өз денсаулығыңызға ұқыпты қараңыз, өз бетіңізше емделмеңіз! Бұл жағдайды ушықтырып, емдеудің күрделенуіне, оның ұзаққа созылуына және анағұрлым қымбат болуына әкелуі мүмкін.